Државата комуницира со граѓаните преку СМС пораки за казни, но ги тера да губат денови на шалтери со хартиени документи за да докажат дека не сториле прекршок. Системот „Безбеден град“, освен безбедносните придобивки, ги истакна и институционалните маани. Во изминатата недела, полицијата изрекла 117 мерки „забрана за управување со возило“, според податоците од МВР.

Од нив, 101 биле поради пречекорување на брзината: 75 за над 80 км/ч во населено место, 19 за над 10 км/ч и седум за над 170 км/ч во ненаселено подрачје. Камерите од „Безбеден град“ го намалија вкупниот број прекршоци на околу 4900 минатата недела.

Најчесто се казнети брзото возење, следено од минување на црвено светло – 16 случаи, двојно помалку од втората седмица на месецот и значително под 163 од првата, покажуваат официјалните податоци на Министерството за внатрешни работи.

Стотина посетители дневно на шалтерот во МТВ

Камерите од системот, пуштени во употреба од 1 февруари, се поставени во Скопје, Тетово, Куманово и на коридорите 8 и 10. Пред официјалното казнување, МВР отвори посебен шалтер во зградата на МТВ. Таму граѓаните можат само да ги ажурираат контактите од регистрацијата на возилата, плаќајќи за тоа дури и ако грешката не е нивна.

Еден возач, на пример, платил 50 денари за промена.

„Иако се работеше за симболична сума, не се проблем парите. Се работи за принцип, значи зошто јас да плаќам за нешто што не е моја грешка“, коментира тој. Според МВР, дневно таму доаѓаат околу сто граѓани, но многумина не знаат за него.

„Досега не сум добил никаква казна, сѐ е во ред. Не знам дека има ваков шалтер, првпат сум тука, така да не знам не сум запознаен со тоа“, вели скопјанецот Игор пред зградата на МТВ.

За оспорување на казните, возачите мораат да покренат судска постапка пред надлежниот суд.

Случај од „Илинденска“ што ги разбуди мрежите

Скопјанецот Игор Ј. сподели на социјалните мрежи искуство со казна од 15 евра за брзина на булевар „Илинденска“, иако тврди дека возел побавно. Радарот го забележал мотор кој поминал веднаш до него, но софтверот ја поврзал неговата регистрација поради блискоста.

Ова покрена институционални лавиринти, од шалтерот во МТВ, преку полициска станица до Граѓанскиот суд, па назад. Таму добил совет да ја плати казната додека е на половина, што го одбил. По ден без записник, се вратил и го добил со датум од тој ден. Во судот, на прашањето за стопирање на рокот од осум дена, одговорот бил „не знам“.

Игор се надева дека судот ќе ангажира стручно лице од сообраќајот и смета дека системот за жалби е застарен, со хартии по шалтери. Неговата објава стана вирална, истакнувајќи ги слабостите – обидот за правда чини повеќе од казната. Луѓе со осмочасовна работа губат исто толку време, што влијае на продуктивноста.

„Системот е направен за да се откажеш од жалба. Не е фер кон чесните граѓани. Бесен сум само што читам за туѓа мака, а тек да поминувам низ тоа“, коментира еден граѓанин.

Друг додава: ако државата користи СМС, зошто граѓаните да користат формулари за да докажат институционална грешка.

Поддршка со критички забелешки

Граѓаните го поздравуваат „Безбеден град“, но имаат критики. Забелешките можат да се испратат на електронската пошта на МВР, каде сè ќе се евидентира за подобра комуникација.

Сепак, доказите за невиност чинат повеќе време и пари од казните. Некои предлагаат легализација на камери во возила за контрадокази. 

Граѓаните критикува уште во тест-периодот, но министерот Панче Тошковски рече: „И покрај современата технологија, можни се технички грешки“. 

Тој ги наведе светлината, времето или околностите за читање таблички. 

„Не постои совршен систем и не тврдам дека нема да има грешки. Ќе ги има, но тие ќе се коригираат. Овој систем е значително подобар од она што го имавме досега, а неговата основна цел е да спасува животи и да обезбеди поголема безбедност во сообраќајот. Важно е одговорност да сноси оној што го сторил прекршокот“, изјави тој. 

Во периодот 16-22 февруари, на локациите со камери, полицијата изрекла 117 забрани за возење – 20,9% помалку од претходната недела.