Јапонската престолнина, Токио, е домаќин на Саемот за автомобили, голем биенален настан кој обично собира повеќе од 200 компании, производители на возила и делови.

 

На 3 ноември, извршниот директор на гигантот, Акио Тојода, неочекувано се појави на штандот на најголемиот јапонски и светски производител на возила, Тојота, и без двоумење покани неколку стотици собрани посетители да го прашаат сè што ги интересира. Посетителите сакаа да знаат што предвидува шефот на најбогатата јапонска компанија за иднината на автомобилската индустрија, што го движи и дали навистина не ги сака електричните возила.

Во 2023 година, по 15 години како претседател на компанијата, шеесет и деветгодишниот стратег му го предаде секојдневното управување на еден од помладите раководители, Коџијо Сато. Тој веруваше дека Сато може подобро да одговори на промените што ги носат модерните технологии, деловните трендови и законските одредби на големите пазари како што се Европската Унија и Кина, кои ги фаворизираат чисто електричните  возила.

Тојода, кој сега се занимава со општа стратегија за развој и односи со акционерите, е познат по своето разбирање дека, иако има голем пресврт кон електрични возила во ЕУ и Кина, иднината на автомобилската индустрија е сè уште неизвесна. Тој верува дека сè уште има простор за развој на хибриди, возила со горивни ќелии, па дури и автомобили со мотори со внатрешно согорување кои користат водород како гориво.

 И во опуштен разговор со посетителите на саемот во Токио, Тојода повтори дека не е против електричните возила, но дека не е за тоа тие да бидат единствената насока на развој или единственото средство за транспорт во иднина.

На прашањето што го мотивира, Тојода скромно одговори дека нема ништо посебно, туку дека се обидува да остане во добра форма за да може да учествува на трки со автомобили. „Јас едноставно ги сакам автомобилите и тоа е веројатно најголемиот извор на мотивација за мене“, рече Тојода, нагласувајќи дека штотуку се вратил од една од трките во градот Окајама.

Тојода, патем, учествува на трки на издржливост дома и во странство во возилата на неговата компанија - честопати за тестирање - како што е она во подножјето на вулканската планина Фуџи или она на Нирбургринг.

Овој потомок на основачот на „Тојота“ и најважниот индустријалец во земјата обично настапува под псевдонимот Моризо Киношита. Одговарајќи на прашање на граѓанин за иднината на автомобилската индустрија и како ќе изгледа транспортот и секојдневниот живот на луѓето, Тојода вели дека не е сигурен, но и дека познатиот инвеститор Ворен Бафет еднаш решил да инвестира во Тојота кога искрено му признал како одговор на истото прашање дека не знае што ќе се случи во иднина.

Тојода исто така нагласи дека, кога станува збор за градење на иднината, добро е менаџерите да имаат некој што е лидер во смисла дека може да им дава инструкции на другите што да прават и да ги поттикне, и да собере тим околу себе кој ќе го бодри.

 Борбата за посетители

Салонот за автомобили во Токио, кој се одржува од 1954 година и, заедно со Франкфурт, Женева и Детроит, е еден од најважните настани од ваков вид во светот, беше преименуван пред две години. Старото име „Салон за автомобили во Токио“ беше напуштено во корист на името „Салон за мобилност во Јапонија“.

Тимот сакаше да ја извести јавноста дека покрај автомобили, камиони, автобуси и мотоцикли со различни видови погон, ќе продолжи редовно да вклучува и други форми на транспорт - како што се возила што личат на столчиња или кутии со три или повеќе тркала, но исто така и возови, бродови и летачки такси.

Организаторите, Јапонското здружение на производители на автомобили (JAMA), сакаат да ги следат технолошките промени - растот на бројот на различни форми на транспорт - но и да внесат нов живот во овој традиционален саем, кој во 1991 година постигна рекорд од 2,1 милиони посетители.

По постепеното опаѓање, во 2019 година доживеа ненадеен и загрижувачки пад. Имено, таа година, пред појавата на новиот коронавирус, Саемот за автомобили во Токио го видоа само околу 700.000 луѓе, што експертите во Јапонија го припишуваат на растечкиот јаз помеѓу трендовите и развојот на автомобилската индустрија и она што го сакаат клиентите. Додека Европската Унија сè повеќе законски ги охрабрува инвестициите во електрични и еколошки возила, а развојот на автоматизирани четирицикли напредува, многу ентузијасти за автомобили не се воодушевени од овие промени. Тие сè уште сакаат да возат моќни машини, да го чувствуваат звукот на моторот и да уживаат во внатрешноста од кожа и дрво, наместо да ја препуштат контролата на компјутер и да седат во тивка, безлична школка што се движи сама по себе.

Затоа, откако епидемијата беше надмината, во Токио, со оглед на тоа што основните насоки на технолошкиот развој на индустријата не можат да се променат, тие се обидоа да ја вратат публиката со промена на карактерот на саемот.

Производителите на автомобили и мотоцикли беа поканети да ги претстават своите чамци, авиони и други производи, дури и оние што не се поврзани со мобилноста, а меѓу учесниците беа вклучени и стартапи и универзитети, а се продаваа и сувенири како што се дуксери и капи.

Оваа година,во  изложбениот простор на Јамаха, кој пред епидемијата беше претставен исклучиво со своите мотоцикли, се изложени тапани и софтвер за синтеза на глас од корпорацијата, бидејќи произведува и музички инструменти, додека на штандот на Хонда беа прикажани и мотори за глисери, па дури и макета  во природна големина на бизнис авион.

Борбата за изложувачи

Во согласност со технолошките промени, на овогодинешниот Јапонски саем за мобилност во Токио беше претставен и летачко такси од американската компанија Joby, чиј развој го финансира Тојота.

За жал за публиката во Земјата на изгрејсонцето, иако се појавија јужнокорејските производители Hyundai и KIA, производителите од Италија, Франција и САД беа отсутни, како и минатиот пат.

Дури не учествувале и некои германски компании чии возила се популарни во Јапонија, како што се Volkswagen и како и компании во негова сопственост како Porsche и Audi.

Причините за нивното отсуство е нивната внатрешна криза, преку слабеењето на важноста на јапонскиот пазар за нив во споредба со Кина и Југоисточна Азија, до економските загуби предизвикани од царините на Трамп и општата геополитичка неизвесност предизвикана од економската војна меѓу САД и Кина.

Што се однесува до Американците, иако „Џенерал моторс“, „Форд“, „Крајслер“ („Стелантис“) и „Тесла“ заедно продадоа само 16.000 возила во Јапонија минатата година и, генерално, освен „Тесла“, другите не инвестираат во продажна мрежа во Земјата на изгрејсонцето. Меѓутоа,  и покрај притисокот од Трамповата влада врз Токио да ги „отстрани нетарифните бариери“ за увоз на американски автомобили, оваа година се очекуваше тие да учествуваат со цел да ги постават темелите за нивното (повторно) влијание на јапонскиот пазар.

 И покрај забележливото отсуство на европски и американски компании, настанот во Токио, според експертите, е всушност еден од најпознатите светски саеми за автомобили кој се држи релативно добро, бидејќи за време на претходниот настан во 2023 година, успеа да собере дури 1,1 милион посетители.

И оваа година саемот беше многу посетен- учествуваа повеќе од 500 компании од автомобилската, електронската и хемиската индустрија. Јапонските медиуми го истакнаа фактот дека на настанот, Тојота, како посебен бренд, го лансираше брендот „сенчури “ во својата производна линија, кој досега беше само еден вид автомобил - луксузно возило кое се користи за превоз на членови на царското семејство и државници.

 Како најголема нова атракција, тие го презентираа  футуристичкото комбе со шест тркала од брендот Lexus на Тојота, електрично возило од Nissan кое може да се полни преку соларен панел на покривот и нови електрични автомобили од Honda.  

Јапонските новинари, исто така, изразија голем интерес за појавувањето на најголемиот кинески производител, BYD,  којшто  разви мал електричен автомобил прилагоден на (тесните) јапонски услови, со кој има намера да се вклучи во битка со домашните компании Suzuki и Daihatsu (која е дел од групацијата Тојота) за наклонетоста на просечните јапонски семејства со мали деца.